Belangrijke
prehistorische grot ontdekt in Frankrijk
Publiek moet wachten op replica - 09-07-2001
De
ontdekking dateert al van september 2000, maar het belang ervan wordt
pas nu wereldkundig gemaakt. Dichtbij het Franse dorpje Cussac werd
een grot ontdekt waarin prehistorische etsen met een ouderdom van
22.000 tot 28.000 jaar werden aangetroffen. Archeologen wrijven zich
in de handen bij het zien van de schat aan archeologisch materiaal,
maar het grote publiek zal niet in de grot worden toegelaten.
Speleoloog
Marc Delluc had vast niet verwacht dat hij bijna een jaar zou moeten
wachten voor zijn ontdekking de krantenkoppen zou halen, maar nu het
nieuws toch bekend is gemaakt blijkt dan ook dat het om een bijzondere
vondst gaat die in belang kan wedijveren met de grotten van
Lascaux. Deze werden in de jaren ’30 ontdekt en worden als één
van de belangrijkste archeologische sites voor prehistorische schilderkunst
beschouwd. De grot van Cussac bevat echter geen schilderingen, maar
etsen, die met een vinger in de modderige wand van de grot werden
getekend.
Het gaat om de tweede vondst van dergelijke proporties in 10 jaar
tijd, nadat in 1994 de grot
van Chauvet werd ontdekt. De ouderdom van de muurschilderingen
die er werden aangetroffen werd op meer dan 30.000 jaar geschat en
ook de thematiek van deze grot verbaasde. Anders dan gebruikelijk
werden er veel grote en gevaarlijke diersoorten afgebeeld, hoewel
hier wellicht niet op gejaagd werd. Andere grotten zijn voornamelijk
versierd met dieren die wel op het menu stonden.
De grot van Cussac is minstens even belangrijk en bijna even oud.
Datering is in dit geval niet makkelijk, maar experts houden het voorlopig
op 22.000 tot 28.000 jaar oud. Net als de grot van Chauvet heel wat
ouder dan de tekeningen in Lascaux, waar men het op 16.000 jaar houdt,
al beweren sommigen dat de schilderingen veel ouder zijn. Dat de schatting
van de ouderdom van de Cussac-grot weinig precies is, is te wijten
aan het feit dat het om etsen gaat, waar geen materiaal beschikbaar
is dat voor koolstofdatering kan worden gebruikt. Daarom gaat men
af op veronderstellingen over de manier waarop de rotswand te lijden
heeft onder de tand des tijds, worden veranderingen in de rotskristallen
in kaart gebracht en wordt de chemische structuur van het oppervlak
nagegaan.
Er werden meer dan 200 vrij gesofisticeerde etsen gevonden, die vooral
opvallen door hun monumentale grootte. Eén afbeelding van een bizon
is maar liefst 4 meter groot en er werd ook een scene aangetroffen
waarin meer dan 40 figuren werden aangetroffen. Ook hier vonden archeologen
tekeningen van gevaarlijke diersoorten als neushoorns en mammoets.
Daarnaast werden ook bizons, mythische, hybride dieren en menselijke
figuren gevonden. Zelfs enkele erotische afbeeldingen sieren de wanden,
wat aan de deskundige Jean Clottes de observatie ontlokte dat: “Cussac
getuigt van een speciale atmosfeer”, hoewel hij misschien eerder op
de originaliteit van de etsen doelde.
Bijzonder is ook dat de overblijfselen van 7 mensen in de grot werden
teruggevonden. Dat is een archeologisch unicum, maar voorlopig blijft
het moeilijk het belang ervan in te schatten. Het is immers nog niet
duidelijk of de graven uit dezelfde periode stammen. Als dat het geval
is, is het de eerste aanwijzing dat de gedecoreerde grotten soms ook
als begraafplaats dienst deden.
De grot is inmiddels grondig afgesloten: metalen deuren en een ijzeren
poort moeten verhinderen dat iemand de site op eigen houtje gaat verkennen.
De grotten van Lascaux, ontdekt in een tijd dat aan preservatie weinig
aandacht werd besteed, hebben ernstig te lijden gehad onder de massale
publieke belangstelling. Sindsdien wordt heel wat meer aandacht besteed
aan de bewaring van het prehistorische erfgoed. Toeristen kunnen nu
alleen nog maar een replica van Lascaux bezoeken en voor Cussac wordt
aan een zelfde oplossing gedacht. Een andere mogelijkheid zou een
virtuele rondleiding zijn.
Hoe jammer het ook is, het grote publiek kan de prehistorische schatten
dus nog niet bekijken. De grot is dan ook bijzonder fragiel. De kleien
bodem is instabiel en de barnstenen wanden schilferen af en zijn erg
gevoelig aan temperatuursschommelingen. Bovendien zijn de onderaardse
gangen gevuld met koolstofgas en kunnen ook archeologen maximaal drie
uur onafgebroken in de grot werken vooraleer zij weer naar de oppervlakte
moeten.
(DdV)
Aansluitende artikels:
Verzwolgen
stad geeft eindelijk geheimen prijs – 08-06-2001
Bracht
de zon het Maya-rijk ten val? - 21-05-2001
Hoe
de Egyptenaren de sterren als oriëntatiepunt gebruikten - 24-11-2000
Related links:
Grot
van Cosquer
Grot
van Lascaux
Grot
van Chauvet
Europese
rotskunst
©
David de Vaal
