Nieuwe
regels voor genetisch gemanipuleerde gewassen
Op
zoek naar evenwicht tussen veiligheid en technologie - 15-02-2001
In
het Europese Parlement is een voorstel voor een nieuwe regelgeving
voor het gebruik van genetisch gemanipuleerde organismen (ggo’s) met
overweldigende meerderheid goedgekeurd. Het betekent wellicht het
begin van het einde voor het de facto verbod dat al 3 jaar op de kweek
van ggo’s rust.
Meer
dan de helft van de voedselproducten die men op Amerikaanse winkelrekken
aantreft, heeft één of meerdere ggo’s als ingrediënt. In Europa wordt
het gebruik van ggo’s geregeld door een richtlijn uit 1990, waarin
geëist wordt dat de introductie van een nieuw gemodificeerd gewas
moet voorafgegaan worden door een inschatting van de risico’s. Onder
druk van de publieke opinie, werd in 1998, in afwachting van een nieuwe
richtlijn, door de Europese Commissie echter een moratorium ingesteld,
dat een de facto verbod betekende op de invoering van nieuwe soorten
ggo’s. Het kleine dozijn ggo’s dat al een goedkeuring had gekregen,
mocht wel verder worden verbouwd, maar mocht niet worden gebruikt
voor menselijke voeding.
Met een meerderheid van 338 tegen 52, met 85 vooral groene onthoudingen,
werd gisteren in het Europese Parlement een nieuwe richtlijn aangenomen,
die was voorgesteld door de Britse parlementariër David Bowe. Daarin
worden een aantal strenge regels voorgesteld, waardoor ggo’s ook in
Europa zouden kunnen worden geteeld, als de veiligheid voor milieu
en volksgezondheid in voldoende mate kan worden gegarandeerd. De nieuwe
richtlijn moet nu worden goedgekeurd door de ministers van de lidstaten,
een proces dat nog 18 maanden zou kunnen aanslepen. Daarnaast wordt
in april een tweede luik van de regelgeving afgewerkt, dat een traceringssysteem
voor ggo’s zal voorstellen.
De nieuwe richtlijn bepaalt dat ggo’s niet kunnen worden aangeplant
vooraleer de bevolking wordt geraadpleegd. Ook zal een centraal register
bijhouden op welke akkers ggo’s zijn aangeplant. Daarnaast werd de
bestaande verplichting een risico-analyse aan te vragen bevestigd
en werd de analyse zelf verstrengd. Zo moet een inschatting gemaakt
worden van het risico dat genetisch materiaal van de ggo’s naar andere
organismen overgaat, een maatregel waartegen de biotechnologische
sector zich had verzet.
Antibiotica mogen vanaf 2004 niet meer gebruikt worden als ‘marker’
voor commerciële gewassen, en vanaf 2008 evenmin voor experimentele
organismen. De toelating ggo’s te verbouwen zal telkens voor slechts
10 jaar geldig blijven, waarna een nieuwe evaluatie zal uitmaken of
verder mag gegaan worden met de kweek van dat specifieke gewas.
De biotech-industrie lijkt alvast opgelucht te zijn dat er nu een
einde aan de 3 jaar durende ban op nieuwe ggo’s lijkt te komen. Europabio,
een Europese vereniging van biotechnologische bedrijven zei dat “nu
duidelijk is gemaakt dat er wel degelijk een toekomst is voor agro-
en voedsel-biotechnologie in Europa”. Ook de initiatiefnemer van de
nieuwe richtlijn, David Bowe, is gelukkig met de gunstige stemming,
en is er van overtuigd dat Europa nu geen ‘brain drain’ hoeft mee
te maken en dat de opgelopen technologische en wetenschappelijke achterstand
niet groter meer zal worden.
En ook Greenpeace is tevreden, nu Europa de strengste regels ter wereld
heeft opgesteld voor het gebruik van ggo’s. Volgens hen betekent dat
dat het moeilijker dan ooit zal zijn ggo’s te kweken op Europese grond.
Overigens manen zij de overheden van de Europese lidstaten aan geen
enkele aanvraag voor de introductie van nieuwe ggo’s toe te staan.
Frankrijk, Luxemburg, Griekenland, Oostenrijk, Italië en Denemarken
zeggen dat ook niet van plan te zijn. Nochtans zijn zij daartoe verplicht
onder de Europese wetgeving, en hebben zij de kans tegen het voorstel
van de nieuwe richtlijn te stemmen, niet aangegrepen. Volgens Bowe
gaat het dan ook om wat symbolisch verzet, bedoeld om de kiezers niet
te ontstemmen. De zes landen hebben inderdaad een zeer uitgebreide
actieve kern van tegenstanders van ggo’s.
Er wordt dan ook verwacht dat dit verzet wel zal wegdeemsteren wanneer
in juni een traceringssysteem zal worden besproken en, naar alle waarschijnlijkheid,
zal worden aangenomen. Met dat systeem zouden ggo’s in alle fases
van de verwerking tot consumptiegoederen teruggevonden moeten worden,
zodat de consument ten alle tijde weet of er ggo’s in het voedsel
zijn verwerkt of niet.
(DdV)
Related links:
Cropgen
De Europese Unie
Friends
of the Earth
Monsanto
©
David de Vaal
