Spannende
kerst voor Mir
Contact
met ruimtestation opnieuw hersteld - 27-12-2000
Ruim
20 uur was alle contact tussen het verlaten Russische ruimtestation
Mir en het controlecentrum onmogelijk. Een dag lang werd gevreesd
dat het ruimtetuig haar lot in eigen handen had genomen, maar de problemen
schijnen nu opgelost te zijn.
Even leek het erop dat Paco Rabanne toch nog gelijk zou krijgen. Hij
had immers vorig jaar voorspeld dat het ruimtestation Mir tijdens
de zonsverduistering van 11 augustus 1999 op Parijs zou neerstorten.
En net op een moment dat Amerika op een - weliswaar gedeeltelijke
- kerstzonsverduistering werd getrakteerd, viel alle contact met het
bijna 15 jaar oude ruimtestation weg.
Vanaf maandag 16u40 Belgische tijd verloor de vluchtleiding op aarde
alle mogelijkheden om met het ruimtestation te communiceren. De black-out
duurde maar liefst twintig uur. Na een kort contact kon de link-up
dan toch hersteld worden. Gedurende deze periode had RKK Energia,
de organisatie belast met het beheer van MIR, geen enkele controle
over het ruimtetuig.
Er werd dan ook al met enige spanning omhoog gekeken, maar Vladimir
Soloyov, het hoofd van de vluchtleiding, stelde de pers gerust door
te verklaren dat: “Mir niet op uw hoofd terecht zou komen tijdens
Kerstmis. Er is een plan om op een beschaafde en gecontroleerde manier
afscheid te nemen van Mir”. Ondertussen maakte een reddingsteam, bestaande
uit de 2 kosmonauten die in februari het doodvonnis van Mir moeten
uitvoeren, zich op om naar het ruimtestation te vertrekken en het
contact manueel te herstellen.
Zo ver kwam het echter niet, want woensdag meldde de vluchtleiding
dat de problemen waren opgelost en dat de communicatie hersteld was.
Dat gebeurde nadat de verbindingen enkele keren kortstondig werkten,
wat net genoeg tijd gaf om alle niet-essentiële systemen uit te schakelen.
Het communicatieprobleem bleek immers veroorzaakt te worden door een
plotseling en onvoorzien stroomverlies, waarbij de batterijen van
Mir bijna volledig uitgeput bleken. Anatoli Kiselyov, hoofd van het
concurrerende Kroetsjinev, opperde dat dit veroorzaakt werd doordat
de verantwoordelijken voor de vluchtcontrole hun taak hadden verwaarloosd,
maar dat werd bij RKK Energia in alle toonaarden ontkend.
Nadat zo veel mogelijk systemen werden uitgeschakeld, werden de batterijen
opnieuw opgeladen dankzij de zonnepanelen van Mir. Volgens de vluchtleiding
is het gevaar nu geweken, ook al is men er nog steeds niet achter
hoe alle stroom zo plots kon verdwijnen.
Mir deed het dit jaar nochtans bijzonder goed, ook al was er slechts
voor korte tijd bemanning aan boord. Dat is ooit anders geweest. Vooral
1997 was een rampjaar, waarin een brand de bemanning net niet dwong
het ruimteschip te verlaten (februari), een botsing met het onbemande
vrachtschip Progress M-34 tot de definitieve sluiting van een van
de modules leidde en het ruimtestation geplaagd werd door computercrashes
veroorzaakt door elektriciteitsproblemen (beide in juni) en kosmonaut
Alexander Lazoetkin Mir op hol liet staan door wat te vroeg een stekker
uit te trekken (juli).
Maar de problemen van de afgelopen dagen waren volgens de vluchtleiding
zonder voorgaande. Dat Mir de kerst van heel wat aardbewoners zou
verpesten door onaangekondigd binnen te vallen was dan wel uitgesloten,
een ongecontroleerde afdaling in de atmosfeer was dat zeker niet.
Doordat Mir op een hoogte van bijna 400 km rond de aarde cirkelt zou
dat ongeveer 3 maanden in beslag nemen. Wel zou daarbij niet te voorspellen
zijn waar de brokstukken van het 140 ton zware ruimte-vehikel zouden
neerkomen. Ook een reddingsmissie zou uitgesloten zijn geweest als
de stroomvoorziening helemaal was weggevallen. Zonder stroom kunnen
de kosmonauten immers niet aanmeren.
Maar voorlopig is het gevaar dus geweken en is Mir gered. Voor korte
tijd echter, want op 27 of 28 februari plant Rusland de gecontroleerde
afdaling van het ruimtestation. De resten die niet in de atmosfeer
opbranden, zouden dan ongeveer 1500 kilometer ten oosten van Australië
in de Stille Oceaan moeten neerstorten. Mir zal dan zijn geplande
levensduur met 10 jaar hebben kunnen rekken.
(DdV)
Related links:
Achtergrond
bij Mir
De
opvolger
©
David de Vaal
