Zwarte
doos binnenkort nog belangrijker?
Nieuwe
techniek om geluid op beschadigde banden te herstellen - 26-07-2000
Onderzoekers
aan twee afdelingen van de Commerce Department’s Boulder Colorado
Laboratories (CDBCL) zijn erin geslaagd een nieuwe techniek te
ontwikkelen om digitale en analoge data van zwaarbeschadigde magnetische
dragers te herstellen. Deze toepassing zal vooral haar nut kunnen
bewijzen in gerechtelijke dossiers.
Na
elke crash wordt door de media reikhalzend uitgekeken naar het moment
waarop de zwarte dozen vanonder het puin worden gehaald. Dat was na
het neerstorten van de Air France Concorde gisteren niet anders: ook
nu bleek de vondst van de zwarte dozen van deze rampzalige vlucht
de meeste persbureaus en nieuwssites wel een aparte kop waard te zijn.
Los van het feit dat de vluchtrecorders zelden alle antwoorden bevatten
stelt zich vaak ook een ander probleem: ondanks de extreme bescherming
waarmee zwarte dozen worden uitgerust worden ze vaak (zwaar) beschadigd
teruggevonden.
Het staat natuurlijk buiten kijf dat de data die door de zwarte dozen
wordt geregistreerd vaak cruciaal is om te achterhalen wat er precies
is misgegaan. En ook in andere soorten onderzoek - niet in het minst
in juridische dossiers - blijken audio-gegevens vaak van doorslaggevende
aard. Spijtig genoeg wordt geluid vaak bewaard op weinig duurzame
dragers. Belangrijke gegevens lijken dan ook vaak voorgoed verloren.
Bovendien is het niet zo moeilijk met dergelijke data te knoeien,
en het is soms erg moeilijk de authenticiteit ervan te achterhalen.
Onderzoekers verbonden aan het het Amerikaanse National Institute
of Standards and Technology(NIST) en het hiermee gelieerde National
Telecommunications and Information Administration’s Institute for
Telecommunication Science, departementen van de CDBCL, hebben
nu een techniek ontwikkeld waarmee de gegevens op zelfs zeer zwaar
beschadigde dragers minstens deels gered kunnen worden. De methode
is gebaseerd op een procédé dat oorspronkelijk bedoeld was als een
hulpmiddel voor de industrie rond harde schijven voor computers. Nu
ook onherstelbaar beschadigde zwarte dozen nog heel wat informatie
kunnen prijsgeven wordt het belang van de vluchtrecorders alleen maar
groter.
Het waren vooral het FBI en de National Transportation Safety Boarddie
op zoek waren naar een manier om beschadigde audio-data toch te kunnen
achterhalen. De medewerkers van de eerder vermelde instituten pasten
daarvoor een instrument met de ronkende naam scanning magneto-resistive
microscopeaan voor forensisch gebruik.
De activiteit van wis- en opnamekoppen laat microscopisch kleine sporen
na op de magnetische drager. Tijdens het herstelprocédé - harmonic
magneto-resistive microscopygenaamd - wordt een deel van het magnetisch
materiaal, bv. een deel van een beschadigd cassettebandje, onder een
miniscule sensor gehaald, die met grote precisie het magnetisch veld
in kaart brengt. Dit resulteert in een uiterst gedetailleerde visuele
voorstelling van de microscopisch kleine sporen op de band. Zo worden
sporen met een breedte van 1 tot 2 micron, of ongeveer 1/100 deel
van een menselijke haar, geanalyseerd. Het beeld dat hierdoor ontstaat
kan dan opnieuw worden omgezet in geluid. De techniek beperkt zich
overigens niet tot geluidsbanden. Ook videobanden, computerdisks en
kredietkaarten bewaren informatie op magnetische stroken en komen
dus in aanmerking met deze techniek onderzocht of gereconstrueerd
te worden. Ook kan men zo meer te weten komen over de manier waarop
de opname tot stand is gebracht. Dit kan nuttig zijn om de authenticiteit
te achterhalen, of om na te gaan of de opnames aangepast zijn. Vooral
in een rechtbank zou dergelijke informatie van doorslaggevende aard
kunnen zijn.
Het nieuwe procédé zou in de nabije toekomst zelfs voor heel wat politieke
opschudding kunnen zorgen. Men vraagt zich immers al jaren af wat
er op een 18 minuten en half durende stilte op één van de beruchte
Watergate-tapes gestaan zou hebben voor deze werd gewist. Medewerkers
van de National Archives and Records Administration overwegen
alvast om dit nader te onderzoeken.(DdV)
Related links:
National
Institute of Standards and Technology: http://www.nist.gov/
National Telecommunications and Information Administration’s Institute
for Telecommunication Science: http://www.ntia.doc.gov/
Wat is
een zwarte doos?
©
David de Vaal
